Nhọc nhằn làm SBAM ở Tây

Ở các nước phương Tây, làm thu ngân ở siêu thị được coi là "bước đường cùng" của nữ sinh mới tốt nghiệp mà chưa kiếm được việc làm ưng ý. Chỉ với nguyên tắc SBAM, họ đã đủ mệt mỏi và tính kiên nhẫn được rèn luyện tối đa.

Pháp hiện có đến 130.000 nữ thâu ngân viên đại siêu thị (hyper marchés), chỉ có những cô gái thiếu bằng cấp hoặc có tú tài trở lên nhưng chưa tìm được việc làm khá hơn nên mới ráng chấp nhận làm nghề này trong vài tháng.

Thu nhập một tháng tối đa chỉ là 945 euro nhưng mỗi ngày trong tuần các cô phải ngồi thẳng lưng bán hàng suốt 8 tiếng. Bất cứ cô nào nộp đơn cũng có được việc ngay chỉ sau nửa tiếng xem mặt, phỏng vấn. Vì đó là thời gian để cho giám đốc nhân sự hoặc giám đốc bán hàng "lên lớp".

"Không được trễ quá một phút; không được nhầm lẫn khi tính tiền (quá 5 euro/ngày sẽ phải thôi việc); không được trang phục hở hang, màu sắc quá loè loẹt dưới áo blouse đồng phục; không được trò chuyện với đồng nghiệp ở bàn thu tiền cạnh đó…", một cô gái xin việc sẽ được nghe như thế.

Nhưng cực kỳ quan trọng là bài học ngắn gọn về SBAM là các chữ viết tắt từ các từ "Sourire" (cười); "Bonjour" (Chào ông/bà); "Au revoir" (Chào tạm biệt) và "Merci" (Cám ơn). Đây chính là những gì mà nhiều người bán hàng, thu ngân viên ở các siêu thị Việt Nam thiếu hẳn.

Theo Sài Gòn Tiếp Thị, ở siêu thị Việt Nam, bạn có thể được hai nhân viên phục vụ ở khâu kiểm hàng và tính tiền nhưng bạn khó nhận được nụ cười, lời cám ơn. Còn ở Pháp, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Italy… bạn nhận đủ các SBAM kể trên nhưng bạn là người tự lo lấy việc gom hàng vào túi nhựa. Các siêu thị châu Âu vốn đã phải cạnh tranh gay gắt với nhau nên càng không có dư tiền mà thuê dụng hai nhân viên phục vụ cho mỗi quầy tính tiền. Họ không thể chậm chạp, không thể dành thêm 15 giây cho bạn vì phía sau bạn, nhất là vào giờ cao điểm ban trưa và ban chiều, là hàng dài những khách mua hàng đang chờ đợi. Và họ còn phải thuộc nằm lòng những sản phẩm nào nằm trong dạng giảm giá đặc biệt trong ngày (chúng thay đổi từng ngày một).

Ngoài ra, mưa dầm thấm đất, các cô còn phát triển được khả năng nhận diện và ứng phó với từng đối tượng khách hàng. Không bao giờ thiếu những khách hàng hơi tí là nhăn nhó, trách móc, ca thán, phê bình. Cũng không thiếu những khách hàng xấu tính tranh thủ giựt hết các nhãn thưởng, giảm giá đính trên các mặt hàng mà không cần biết người mua hàng sau sẽ đổ tội lên đầu cô thu ngân. Và cũng không thiếu những khách hàng bước vào siêu thị mua một lon nước ngọt chỉ cốt để đổi tờ giấy bạc 50-100 euro ra thành những tờ 10 euro, 20 euro dễ tiêu hơn.